Kemalpaşa'da soğuk hava deposu
Sıfır ihracat kısıtı: öztüketim %100, peki proje ne durumda?
- Üretimin tamamı tesiste tüketiliyor — bu projede şebekeye satış tarifesi belirleyici değil
- Şebeke kısıtı yıl-1'de 220,2 MWh enerjiyi (%54,4) kısıtlıyor — bu kWh gelire girmiyor
- Seviyelendirilmiş maliyet 6,24 ₺/kWh — üretilen her kWh'in 25 yıllık ortalama maliyeti
Neden kârlı / neden değil
Kârsız: net bugünkü değer -1,27 milyon TL — proje %12 reel getiri eşiğini karşılamıyor.
Proje kârsız çünkü ürettiği elektriğin ömür boyu birim maliyeti (6,24 TL/kWh) yerine koyduğu elektriğin ortalama değerinin (5,82 TL/kWh) üstünde: her kWh'te 0,41 TL açık oluşuyor ve ömür boyunca iskontolanmış 3.060.068 kWh üretiliyor. Asıl sebep: şebeke kısıtı — İhracat sınırı (0 kW) yüzünden ilk yıl 220.177 kWh kısıtlanıyor: invertör kısılıyor, bu enerji hiç gelir yazmıyor ama yatırım bedeli ödendi. Satılabilseydi yılda yaklaşık 495.399 TL gelir yazacaktı.
Santral kendi elektriğini 6,24 TL/kWh'e üretiyor, ürettiği kWh ortalama 5,82 TL'den değerleniyor. NPV bu iki sayının farkının (-0,41 TL/kWh) iskontolanmış üretimle (3.060.068 kWh) çarpımıdır.
Üretimin %100'ü tesiste tüketiliyor ve perakende tarifeden (5,00 TL/kWh) değer yazıyor; kalanı 2,25 TL/kWh'e satılıyor. Harmanlanmış tarife böylece 5,00 TL/kWh çıkıyor — payın her 10 puanı bu sayıyı 0,28 TL oynatıyor. Pay saatlik üretim/tüketim örtüşmesinden hesaplandı. İhracat kısıtlandığı için şebekeye satılan enerji kalmıyor ve pay yüksek görünüyor; kısıtlanan enerji bu oranın dışında.
8,14 milyon TL PV yatırımı, 271,4 kWp kurulu güç. 2026-08 anahtar teslim bandı ölçeğe göre 20,5–34,5 TL/Wp; bu proje bandın ortasında.
Konum, eğim, yön ve kayıpların birlikte sonucu; performans oranı %78. Aynı yatırımla daha çok kWh üretmek birim maliyeti doğrudan düşürüyor.
İhracat sınırı (0 kW) yüzünden ilk yıl 220.177 kWh kısıtlanıyor: invertör kısılıyor, bu enerji hiç gelir yazmıyor ama yatırım bedeli ödendi. Satılabilseydi yılda yaklaşık 495.399 TL gelir yazacaktı.
Reel iç verim oranı %9,8, istenen reel getiri %12. Proje eşiğin altında kalıyor. Daha ucuz finansman (düşük iskonto) tabloyu değiştirir, fizik değişmez.
Ne değişirse ne olur
• Yatırım tutarı 1,27 milyon TL (%16) düşerse proje başabaşa gelir.
• Elektriğin ortalama değeri %7 yükselirse (tarife artışı ya da öztüketim payı) proje başabaşa gelir.
• İhracat sınırını yükseltmek ya da kısıtlanan 220.177 kWh'i bataryayla akşam tüketimine taşımak bu kaybı doğrudan geri kazandırır.
Yıl yıl net kazanç
25 yıl · reel (bugünün parası)Yıl-1 net kazanç
₺837.360
gelir − işletme gideri
Ortalama yıllık (25 yıl)
₺916.888
bozunum ve invertör değişimi dahil
25 yıl toplam net
₺14.778.996
yatırım düşülmüş, iskontosuz
NPV
-₺1.268.542
aynı akışın bugüne indirgenmiş hâli
| Yıl | Üretim | Gelir | İşletme | Net | Kümülatif |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 184.844 kWh | ₺924.220 | −₺86.861 | ₺837.360 | -₺7.305.840 |
| 2 | 184.685 kWh | ₺932.661 | −₺86.861 | ₺845.801 | -₺6.460.040 |
| 3 | 184.525 kWh | ₺941.170 | −₺86.861 | ₺854.309 | -₺5.605.731 |
| 4 | 184.362 kWh | ₺949.743 | −₺86.861 | ₺862.882 | -₺4.742.849 |
| 5 | 184.197 kWh | ₺958.382 | −₺86.861 | ₺871.521 | -₺3.871.327 |
| 6 | 184.031 kWh | ₺967.093 | −₺86.861 | ₺880.232 | -₺2.991.095 |
| 7 | 183.863 kWh | ₺975.874 | −₺86.861 | ₺889.013 | -₺2.102.082 |
| 8 | 183.695 kWh | ₺984.727 | −₺86.861 | ₺897.866 | -₺1.204.216 |
Vurgulu satır (10. yıl) kümülatifin artıya geçtiği, yani yatırımın geri döndüğü yıl.
Tutarlar reel: enflasyon hiçbir satıra girmiyor, tarife yalnızca enflasyon üstü reel artışla büyüyor. Üretim her yıl panel bozunumu kadar azalıyor, gelir de onunla düşüyor.
İşletme kolonu bakım, sigorta ve izlemeyi taşıyor; 13. yıldaki sıçrama invertör değişimi.
Kümülatif kolon yatırım bedelini içeriyor ve iskontosuz. NPV ise aynı akışın iskonto oranıyla bugüne indirgenmiş hâli — bu yüzden iki sayı birbirinden farklı ve NPV her zaman daha küçük.
Aylık üretim
Saha ve ekipman
Enerji nereye gidiyor
Soğuk hava deposu · 480 MWh/yıl tüketim · saatlik mahsuplaşma · öztüketim payı %100 · yükün %39'u karşılanıyor
Sıfır-ihracat · yılda 220.2 MWh kısıtlandı (2706 saat)
Motorun uyarıları
Rapor bunları saklamıyor: uyarı, sonucun hangi noktada zorlandığını söyler.
- Arazi ufku 22.2° yükseliyor (tepe/vadi etkisi). PVGIS ışınımı bunu zaten içeriyor, ek düzeltme yapılmadı.
- Sıfır-ihracat: şebekeye verilemeyen 220.2 MWh/yıl kısıtlandı (%54.4, 2706 saat). Bu enerji hiç üretilmiyor ve gelire girmiyor.
- Kısıtlama %5'i aşıyor: batarya bu enerjinin bir kısmını akşam tüketimine taşıyabilir — depolama seçeneğini denemeye değer.
Fiziği doğru, ekonomisi negatif: sıfır ihracat kısıtı
Kemalpaşa'daki soğuk hava deposu 2.105 m² çatıya 271,4 kWp alıyor ve özgül üretim 1.492 kWh/kWp ile sorunsuz. Öztüketim payı %100 görünüyor — şebekeye hiç enerji verilmiyor. Sebep olumlu değil: bağlantı anlaşması sıfır ihracat.
Sınırın üstündeki üretim kısıtlanıyor, yani invertör kısılıyor: ilk yıl 220,2 MWh, üretimin %54,4'ü hiç gelir yazmıyor. Yatırım bedeli ise o kapasite için ödendi. Birim üretim maliyeti bu yüzden 6,24 ₺/kWh'e çıkıyor ve elektriğin ortalama değerinin üstünde kalıyor.
Net bugünkü değer −1,27 milyon ₺. Bu örnek vitrinde bilerek duruyor: cilalanmış beş pozitif sonuç göstermek, aracın ne işe yaradığını gizlemek olurdu. Doğru tepki projeyi iptal etmek değil — gücü kısıta göre küçültmek ya da kısıtlanan enerjiyi bataryayla akşam tüketimine taşımak.